Joshua ile özel röportaj
« Kakarot », QBCore'un kurucusu
GTA 6 çıkışına birkaç ay kala, FiveM sahnesi kimsenin gerçekten nasıl okuyacağını bilmediği bir geçişe hazırlanıyor. Online Kakarot olarak tanınan Joshua, bu konuda deneyimle konuşabilen az sayıdaki sesten biri. Ekosistemdeki rol yapma sunucularının büyük çoğunluğunu bugün çalıştıran open-source framework QBCore'u kurdu. Bizimle konuşmayı kabul etti.
Eski PC teknisyeni ve özel gaming kasaları kurucusu, FiveM'e tesadüfen oyuncu olarak adım atan Joshua, bizimle yedi yıllık framework geçmişine, QBCore'u standart yapan şeylere ve ona göre ekosistem motor değiştirdiğinde nelerin hayatta kalacağına bakıyor.
Kendinizi tanıtıp FiveM ve rol yapma dünyasına nasıl geldiğinizi anlatır mısınız?
« Adım Joshua, hayatımda teknolojinin sabit bir öğe olduğu bir ortamda büyüdüm. QBCore'dan önce kendi IT işimi yürütüyordum, bilgisayar tamir ediyordum, özel oyun bilgisayarları kuruyordum, müşterilerle doğrudan çalışıyordum. Resmî unvanla yazılım mühendisi değildim, sadece sistemleri derinden anlayan ve teknolojiyle problem çözmekten hoşlanan biriydim. FiveM'i çoğu kişinin keşfettiği gibi keşfettim, oyuncu olarak. Bir geliştirme platformu aramıyordum, sadece oynamak için ilginç bir şey arıyordum. Ama bu dünyada vakit geçirdikçe boşlukları görmeye başladım. Server owner'ların yaratmaya çalıştığı deneyimler, onları inşa etmek için mevcut araçların önüne geçiyordu. Hırsla yetenek arasındaki bu boşluk beni oyuncu tarafından geliştirici tarafına çekti. İnşa etmeye başladığımda hiç durmadım. Bozuk bir sistemi teşhis etmeyi veya özel bir PC build'i tasarlamayı iyi yapan içgüdüler, framework tasarımına şaşırtıcı derecede iyi tercüme edildi. Özünde hepsi aynı şey: bileşenlerin nasıl bir araya geldiğini anlamak ve temelin üzerine inşa edilecek her şeyi taşıyacak kadar sağlam olmasını sağlamak. »
QBCore'un yaratılışına kadar olan yolculuğunuz nasıl şekillendi?
« QBCore'dan önce ESX neredeyse tek ciddi framework seçeneğiydi ve bir geliştirici olarak beni hayal kırıklığına uğratan sınırlamaları vardı. Mimari bana eski geliyordu ve server owner'lara hayal ettikleri deneyimleri inşa etmek için ihtiyaç duydukları esnekliği veya performansı vermiyordu. Önce kendi problemlerimi çözmek için araçlar inşa etmeye başladım ve sonunda inşa ettiğim şeyin kendi başına bir framework olduğu netleşti. QBCore birinci günden büyük bir vizyonla başlatılmadı, gerçek problemleri iteratif olarak çözmenin sonucu olarak tutarlı bir şey ortaya çıkana kadar gelişti. Dönüm noktası, diğer geliştiricilerin üzerine inşa etmeye başlaması ve çevresindeki topluluğun doğal olarak şekillenmesiydi. »
QBCore neden bu kadar baskın hale geldi?
« Açıkçası bunun zamanlama, mimari ve toplulukla ilgili olduğunu düşünüyorum. ESX uzun süre baskındı ama etrafından dolaşılması zor pek çok eski karar taşıyordu. QBCore daha temiz bir temelle geldi: statik veriler için veritabanı bağımlılığı yok, daha erişilebilir oyuncu metadatası, büyük sunucular için daha iyi performans. Ama sadece teknik taraf bu baskınlığı açıklamıyor. Etrafında oluşan topluluk gerçekten işbirlikçiydi. Geliştiriciler resource inşa ediyor, bilgi paylaşıyor, ekosistemi birlikte iyileştiriyordu. İyi bir framework'ü standarda dönüştüren bu network etkisidir. »
Bu konum bakış açınızı veya karar alma sürecinizi değiştirdi mi?
« Önemli ölçüde. Bir şeyi kişisel proje olarak başlattığınızda kararları hızlı ve kendiniz için alırsınız. Binlerce sunucu inşa ettiğiniz şeye bağlı olduğunda, her karar imzalamadığınız bir ağırlık taşır. Breaking change'ler konusunda daha muhafazakâr olursunuz, dokümantasyon konusunda daha kasıtlı olursunuz, seçimlerinizin hiç tanımadığınız insanlara nasıl yayıldığını daha çok fark edersiniz. Başkalarının bağlı olduğu altyapıyı inşa etmenin getirdiği sorumluluk hakkında bana çok şey öğretti, bu da mühendislik problemlerine yaklaşımımı FiveM'in çok ötesinde şekillendirdi. »
FiveM'de rol yapmanın son yıllarda evrimini nasıl değerlendiriyorsunuz?
« Mümkün olanın tavanı çarpıcı biçimde yükseldi. Başladığımda temel iş sistemleriyle iyi yürüyen bir sunucu etkileyiciydi. Bugün server owner'lar standalone oyunlarla karmaşıklıkta yarışan komple ekonomiler, hukuk sistemleri, konut piyasaları ve sosyal ekosistemler inşa ediyor. Oyuncuların beklediklerinin çıtası geliştiricilere sunulan araçlarla birlikte yükseldi. QBCore bu evrimi mümkün kılan parçaydı ama gerçekten ileri taşıyan topluluğun yaratıcılığıydı. Geliştiriciler framework'ü inşa ettiğimde tahmin ettiğimden çok daha öteye götürdü. »
GTA 6'nın gelişiyle birlikte geçmişle bir süreklilik mi yoksa bir kopuş mu yaşayacağız?
« Bence bu tamamen ileride Rockstar / FiveM / cfx.re ilişkisinin nasıl görüneceğine bağlı. Rol yapma topluluğu gerçek bir dayanıklılığa sahip olduğunu kanıtladı, yıllarca süren belirsizlikten kurtuldu ve büyümeye devam etti. GTA 6 için bir biçimde modding desteği varsa, topluluğun geçiş yapacağına ve yeniden inşa edeceğine inanıyorum. Bu ekosistemleri inşa eden insanlar bir yere gitmiyor, sadece yeni bir tuvalleri olacak. Kopuş toplulukla ya da kültürle değil, GTA 5 mimarisi üzerine inşa edilmiş belirli araçlar ve framework'lerle olacak. Her şey yeniden inşa edilecek. Bu bir ölüm değil, bir evrim. »
QBCore bugün nerede ve GTA 6 çıktığında yerini nasıl tasavvur ediyorsunuz?
« QBCore bugün güçlü bir konumda, aktif olarak bakım gören, yaygın olarak benimsenen, kendi kendini sürdüren bir resource ve geliştirici ekosistemine sahip. GTA 6 yaklaşırken dürüst cevap hiçbir GTA 5 framework'ünün doğrudan taşınmayacağı. Taşınan şey bilgi, topluluk ilişkileri ve mimari pattern'lerdir. QBCore'un mirası, şekillendirdiği geliştiricilerde ve bir FiveM framework'ünün nasıl inşa edilmesi gerektiği konusunda koyduğu standartlarda olacak. Bundan sonra gelen her şey QBCore'un kurduğundan beslenecek. »
GTA 6 geçişini öngörmek için stratejiler üzerinde çalışıyor musunuz?
« Geçiş, topluluğun toplu olarak düşündüğü bir şey. Herhangi bir geliştirici veya server owner'ın şu anda yapabileceği en akıllı şey, belirli implementasyonlara bağımlı olmak yerine altta yatan ilkeleri anlamaya yatırım yapmak. QBCore'u çalıştıran pattern'ler: temiz sorumluluk ayrımı, event tabanlı iletişim, modüler resource tasarımı, bundan sonra gelecek platformdan bağımsız olarak transfer edilebilir. Odağım daha geniş oyun geliştirmeye kaydı, bu da bu ekosistemin bir sonraki neslinin nasıl görüneceğine katkıda bulunmak için beni iyi bir konuma getiriyor. »
QBCore yolculuğunda en çok neyle gurur duyuyorsunuz?
« Benim doğrudan katılımımı aşmış olmasıyla. 2026'da geliştiricilerin onu hâlâ koruması, üzerine inşa etmesi ve ben pilotluk etmeden tutorial yazması, gerçek bir şey inşa edip etmediğinizin en doğru ölçüsü budur. Herhangi bir proje yaratıcısı onunla ilgilendiği sürece hayatta kalabilir. Gerçekten önemli olanlar kendi başlarına devam eder. Bunun ötesinde QBCore'da diş bileyen ve sonra ciddi kariyerler inşa eden geliştiriciler, bu benim için herhangi bir metrikten daha fazla önem taşıyor. »
Bugün server creator'lara ve geliştiricilere iletmek istediğiniz mesaj nedir?
« Niyetle inşa edin. FiveM ekosistemi, ona hobicilerden ziyade gerçek mühendisler gibi yaklaşan insanları ödüllendirdi ve bu herhangi bir platform için geçerli. Geliştiriciyseniz, işi ciddiye alın, burada inşa ettiğiniz beceriler gerçek ve transfer edilebilir. Server owner'sanız, sadece resource tüketmek yerine stack'inizi anlamaya yatırım yapın. Öne çıkan sunucular en çok script'i olanlar değildi, birinin gerçekten ne inşa ettiğini ve neden inşa ettiğini anladığı yerlerdi. »
En zor anlar nelerdi ve yeni başlayanlara ne tavsiye edersiniz?
« En zor kısım hiçbir zaman teknik problemler olmadı, ücret olmadan, ekip olmadan ve devam etme yükümlülüğü olmadan topluluk beklentilerinin ağırlığıydı. Open source mantainer'lar kullanıcıların nadiren gördüğü bir yük taşıyor. Issue, pull request ve topluluk taleplerinin hacminin tek bir kişi için gerçekten sürdürülemez olduğu dönemler oldu. Yeni başlayan herkese vereceğim tavsiye sınırları erken belirlemektir. Neyi destekleyip neyi desteklemeyeceğinizi tanımlayın. Halka açık inşa edin ama zamanınızı özelde koruyun. Ve topluluğun çalışmanıza olan bağımlılığının kimliğiniz olmasına izin vermeyin, çünkü geri çekilmeniz gereken gün, o kimlik bir kafese dönüşür. »
Bonus, paralel projeler?
« QBCore'un ötesinde Unreal Engine'de çalışıyorum, QBCore'u şekillendiren aynı mimari pattern'leri, event tabanlı sistemler, scripting katmanı tasarımı, API framework'leri, ticari oyun geliştirmeye uyguluyorum. FiveM alanında inşa ettiğim şeyden doğal bir evrim oldu ve iyi platform mühendisliğinin altta yatan ilkelerinin herhangi bir engine veya ortama tercüme edildiğini doğruladı. »